خـەرقــا حـەمارەی هەزاران ساڵ

ئەو یارمەتی دان بۆ دروستکردنی مرۆڤایەتی تا بتوانێت سەرکەوتن بەدەست بهێنێت لە جەنگێکدا.

کاتێک سپولڤەکان جیهانى شین بەجێدەهێڵن، کاراکا ئەرکێکى کۆتایی وەردەگرێت: لەسەر زەوی بمێنێتەوە و چاودێری پەرەسەندنى جۆرەکە بکات و ئاگادارى خەڵکەکەی بکاتەوە ئەگەر مرۆڤەکان ببنە مەترسی.

بەڵام لە یەکەم هەستانەوە، خەرکا دەزانێت کە شتێک هەڵەیە.

مرۆڤەکان نەک هەر لە ژیاندا بوون، بەڵکو لەسەرتاسەری زەوی بڵاوبوونەوە. لەنێویاندا خوێنی مونتارین هەڵدێت، ئەو بوونەوەرە سەیرەی کە یەکەم زیندانییەکانی تاقیگەی سپولڤس ئازادکردووە و گەڕانەوەی ئەوەی ناوی خستووەتەوە راگەیاندووە.

لە درێژایی سەردەمەکاندا، خەرقاوە بینەری لەدایکبوون و ڕووخانی شارستانیەتەکانە. دەبینێت گەشتیارانی ئەستێرەکان وەک خودایان خۆیان نمایش دەکەن، ئیمپراتۆرییەکانی مرۆڤ کە گۆڕاون بۆ ئامرازەکانی جەنگێکی بێ سەر زەوی و هێزە نھێنییەکان کێبڕکێ لەسەر زاڵبوونی زەوی دەکەن. ناتوانین بێبەرامبەر بمێنین، دەست پێدەکات بە پێشێلکردنی فەرمانی سپولڤەکان بکات، پارێزگاری دەکات لە گەلان، لەناوبردنی سوپای نهێنی و سڕینەوەی شوێنەواری ئەوانەی هەوڵیانداوە مرۆڤایەتی کۆیلە بکەنەوە لە مێژوو.

بەڵام هەر دەستێوەردانێک لە ترسەکەی نزیک دەکاتەوە کە خۆی دەبێتە خائین لەبەرامبەر گەلەکەیدا.

سەدەها دواتر لە نێوان ئایاکان، خەرکا بەردێکی کۆنتر لە هەر گەشتێکی کاتیی ناسراو دەدۆزێتەوە. ناوێکی نامۆ لەسەر نووسراوە: جوزێ مۆنتێرۆ. ناوی پیاوێک کە زۆر پێش بوونی پۆرتووگالی و زمانی پۆرتووگالی یان ئەو جیهانە نووسراوە کە لەدایک دەبێت.

دۆزینه وه كه ده ستپێكه تی گه ڕان به سه ر قاره كان و هه زاران. كۆمه ڵگای نهێنی مرۆڤ ده بنه خاوه نی زانیارییه كانی خاركه . هه ندێكیان سوێندده هێنن پارێزگاری له پێشبینیی مونتاریۆن بكه ن؛ هەندێكی دیكه ش پێیان وایه یوسف به هۆی كۆتایی هێنان به گەردووندا ببێته هۆی ئه نجامدانی كاره كانیان و هه وڵ ده ده ن رێگری له دایكبوونی بكەن.

کاتێک مرۆڤایەتی دەچێتە سەدەی جەنگ و ئامێرەکان و چەکییە کە توانای لەناوبردنی زەوییان هەیە، خەڕەکا لەبەردەم گەورەترین پرسیاریدا دەبێتەوە: ئایا ئەو جۆرە بوونەوەرەی کە ملیۆنان ساڵە پاراستوویەتی شایەنی مانەوەیە؟

وەڵامەکە دێت کاتێک دروستکەرەکان دەگەڕێنەوە جیهانی شین بۆ کۆتایی هێنان بە دادگایی کە لە سەرەتای مرۆڤایەتی دەستی پێکرد. لەبەردەم مەترسی لەناوچوون، میراتبارانی نهێنی گەڕاونەتە دوای ئەو پیاوەی ناوەکەی تێپەڕیوە بەسەر کاتدا، لەکاتێکدا که هارکا تێدەگەڵێت مۆنتاریۆن هەرگیز تەنها ڕەهەندێک نەبووە.

ئەمە خولێکە. و جوزێ مۆنتێرۆ ئەو ڕووداوەیە کە هەموو مێژوو ئامادەی بۆ دەکرد.

لە نێوان دڵسۆزی بۆ گەلەکەی و خۆشەویستیی بۆ ئەو جۆرە مرۆڤانەی کە بینیوە گەشە دەکات، خەڕکاوە دەبێت سوێندەکە شکێنێت کە زیندانی کردوویەتی لەسەر زەوی و یەک هەڵبژاردنی کۆتایی بکات:

چونکە خـەراکا لەسەر زەوی جێگیرکرا بۆ ئەوەی بڕیار بدات کە مرۆڤایەتی کەی دەبێت بمرێت. بەڵام دروستکەرییەکانی هەرگیز پێشبینی نەکردووە کە فێری باوەڕکردنی ببێتەوە.